"Çok değişik bir önerim var. Sanal Mağaza üzerinden Türkiye'de
bulunmayan ama meraklıların ismen aradığı balıklar getirilemez mi?
Bunlar için gümrüklenmiş fiyat listesi yayınlanamaz mı? Alıcı
buradan istediğini seçer, ödemeyi yapar Bilyap da ithal edip
getirebilir. Alıcı balığı gelince e-mail ile bilgilendirilir ve
balığını sizin bayiniz olan akvaryumculardan alabilir."
Bir üyemizin bize danışma köşesinden yönelttiği ilginç bir
öneriyi bu köşede ticari yönden ele almayı istedik.
Kaliteli bitki ve balık türlerini sanal mağazamız ve bayilerimiz
üzerinden satabilecek noktaya gelmeyi biz de istiyoruz. Türlerin
satışa kadarki aklimatizasyonu, sağlıklı barındırılması,
paketlenmesi ve kargosu vb. biraz tecrübeyle zaman içinde
sistematik olarak çözülebilecek teknik sorunlar. Esas belirleyici
olan burada pazar olacak. Aşamaları belirlemeden önce modern
yöntemlerle, örneğin anketlerle toplanacak verileri gerçekçi bir
biçimde incelemek gerekiyor.
Geçmişin emektar üreticilerinin çoğu 1980'lerde başlayan
ithalat furyasında yok oldular. Türkiye'deki akvaryumculuk
birikimi açısından bu çok yazık oldu. Biz elimizden geldiğince
satacağımız ürünleri yurt içinden toplayarak yerli üreticileri
desteklemek istiyoruz fakat acaba müşteriler ne istiyorlar?
Pazarın büyüklüğü nedir?
Biz sadece internet kullanıcısı olan akvaryum meraklılarına
ulaşabiliyoruz. Internetten sipariş ise insanların genelde henüz
alışık olmadıkları bir alışveriş biçimidir. Yani potansiyel
pazarımız henüz çok küçük; üyelerimizle birlikte müşterilerimizin
de sayısını arttırmamız gerekiyor.
Satış hacmi büyüdükçe ürün başına düşen maliyet azalıyor;
dolayısıyla da ürünler daha ucuza satılabiliyor. Ürünlerin
ucuzluğu ise satışlarda olumlu etki yaparak tekrar satış hacmini
artırıyor. Aşılması en zor dönem pazarın küçük, ürünün de pahalı
olduğu başlangıç dönemidir.
Siparişle balık ithal etme konusunu ele alalım. Getirtilen
ürün bedelinden bağımsız olarak uçakla nakliye ve gümrük
masrafları en az $400 tutuyor. Bu sadece sabit masraf, bir de ürün
ağırlığına ve bedeline göre eklenen bir pay var. En az $4000
tutarında bir sipariş verilebilmeli ki sabit masraf payı örnek
olarak en fazla %10 tutsun. Aksi halde ürün çok pahalıya mal
oluyor.
Türkiye'deki akvaryum meraklılarının sayısı hakkında elimizde
güvenilir bir veri yok. ABD'de yaklaşık 30 milyon akvaryumsever
varmış. Bu sayı bütün ülke nüfusunun %10'unun üzerindedir. Bizde
bu oranın çok daha düşük olduğunu tahmin ediyoruz. Şu anki üye
kazanma hızımıza ve sanal satışlara bakarak 1 yıl içinde bitki,
2-3 yıl içinde de balık türlerini satabilecek büyüklükte bir
pazara erişebileceğimizi tahmin ediyoruz.
Kalite anlayışımız ve müşteri beklentileri
Internet gibi kötü haberlerin çabuk yayıldığı bir açık bilgi
ortamında güvenilirlik daha bir önem kazanır. Özellikle de bitki
ve balık türleri gibi tek örnek olmayan ürünler satmaya
çalışılıyorsa kaliteden kesinlikle ödün verilmemesi gerekir.
Kalite kriterlerinden bazılarına örnek olarak, bitkiler
hastalık taşımamaları için havuzlarda değil, kontrol edilen kültür
ortamlarında yetiştirilmiş olmalıdır. Bitkide gireceği yeni
akvaryum şartlarına uyum sağlamak için harcıyabileceği eneji
rezervleri bulunmalıdır. Balıklar ise yine havuzlarda değil
akvaryumlarda, hormonsuz ve normal sıcaklıklarda üretilmiş
olmalıdır. Türler satılmadan önce bir süre dinlendirilmeli ve
gerekiyorsa aşama aşama aklimatize edilmelidir. Bu şartlar altında
kaliteli bir ürün kalitesizine göre daha pahalıya mal olacaktır.
Türkiye gibi ortalama alım gücünün düşük olduğu ülkelerde,
lüks sınıfına giren parfüm, model saat vb. prestij ürünlerinin
dışında müşterinin alım tercihini belirleyen ağırlıklı olarak
fiyat oluyor. Eğer müşteriye daha pahalı bir ürün sunuluyorsa
kalite farkının kendini ödeyeceğini çok iyi anlatabilmek gerekir.
Ürünün kalitesi konusunda sağlam dayanak oluşturan bilimsel
veriler (eğer varsa) ise ancak bilinçli müşteriler üzerinde etkili
olabilir. Verileri kendileri değerlendirecek kadar temel bir bilgi
birikimine sahip olmayanlar fiyatla birlikte marka, imaj,
"diğerleri ne diyor" gibi dış etkilere göre kararını verecektir.
Bu mantık, bilinçli müşteri kitlesinin genişlemesinin kaliteli
ürün pazarını da genişleteceğini gösteriyor.